Preparat gotowy do użycia.

4 razy dziennie 1—2 tabletki. Idalbina działa przeciwbiegunkowe i przeciwfermentacyjnie. Biegunka przewlekła Biegunka przewlekła stanowi dla lekarza znacznie trudniejszy problem diagnostyczny i terapeutyczny. Jest ona często 410 następstwem organicznego schorzenia jelita cienkiego i stanowi jeden z podstawowych objawów tzw. zespołu złego wchłaniania. ZESPÓŁ ZŁEGO WCHŁANIANIA SYNDROMA MALABSORPTIONS Najważniejszym procesem w jelicie cienkim jest trawienie. Towarzyszą mu w sposób nieodłączny i skoordynowany czynność motoryczna i wydzielnicza przewodu pokarmowego oraz wchłanianie substancji zawartych w pożywieniu. Prowadzi to ostatecznie do asymilacji pokarmu i wydalania nie strawionych resztek. Naruszenie któregokolwiek z ogniw łańcucha procesów związanych z trawieniem i wchłanianiem może prowadzić do złożonego zespołu objawów klinicznych, określonego mianem zespołu złego wchłaniania. Zespół złego wchłaniania jest pojęciem o niejednolitej i szerokiej etiologii. Przyczyny, które do niego prowadzą, można ująć następująco: 1. Niedostateczne wymieszanie pokarmu. Dotyczy to najczęściej pacjentów po resekcji żołądka. Względnie częstym następstwem jest upośledzenie odżywania, biegunka i zaburzenia wchłaniania wapnia. 2. Niewydolność zewnątrzwydzielnicza trzustki. W praktyce zaburzenia wchłaniania występują w zaawansowanych, przewlekłych stanach zapalnych tego narządu, przy czym najsilniej zaznacza się niedobór lipazy i upośledzenie wchłaniania tłuszczów. 3. Niedobór sprzężonych kwasów żółciowych. Niedobór ten może być wywołany cholestazą, uszkodzeniem miąższu wątroby lub przerwaniem krążenia jelitowo-wątrobowego żółcianów. Następstwem niedoboru kwasów żółciowych są zaburzenia wchłaniania tłuszczów, wapnia i witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. 4. Niedostateczna aktywność enzymów błony śluzowej jelita. Najczęściej mamy do czynienia z niedoborem laktazy, co dla chorego oznacza nietolerancję mleka słodkiego. Niedobór innych dwusacharydaz występuje rzadko. 5. Uszkodzenia błony śluzowej jelita cienkiego. Mogą je wywoływać różne czynniki i stany chorobowe: choroba trzewna, choroba Whipple'a, amyloidoza, chłoniak, toksyczne działanie leków, pasożyty i inne. W błonie śluzowej stwierdza się zmiany destrukcyjne w postaci różnego stopnia zaniku kosmków jelitowych i nacieków zapalnych. Ze schorzeń wywołujących uszkodzenie błony śluzowej jelita najważniejsza w praktyce klinicznej jest choroba trzewna 411 Dochodzi w niej do zmian śluzówkowych pod wpływem polipeptydu zawartego w glutenie — białku mąki pszennej, żytniej i jęczmiennej. Przypuszcza się, że patomechanizm może polegać na wrodzonym błędzie enzymatycznym lub/i nieprawidłowej reakcji systemu immunologicznego jelita. Zmiany morfologiczne polegają na zaniku kosmków jelitowych i naciekach blaszki właściwej. Całkowity lub prawie całkowity zanik kosmków jelita — obraz płaskiej błony śluzowej, uważany był do niedawna za patognomoniczny dla celiakii. Dziś wiadomo, że płaska błona śluzowa może być objawem innych chorób. Dlatego, aby rozpoznać chorobę trzewną, należy udowodnić, że objawy kliniczne i obraz morfologiczny są zależne od zawartości glutenu w diecie, tj. ulegają poprawie lub normalizacji po diecie bezglutenowej i nawracają po ponownym podaniu glutenu. 6. Zmniejszenie powierzchni chłonnej. Jest to związane przede wszystkim z rozległymi resekcjami jelita, operacjami omijającymi i przetokami. Obraz kliniczny jest uzależniony od rozległości resekcji i lokalizacji zmian. 7. Rozwój patogennej flory bakteryjnej. Do rozwoju bakterii w jelicie dochodzi w stanach utrudnionego przesuwania się pokarmu lub zwolnienia motoryki. W praktyce określa się to mianem zespołu pętli zastoinowej. Bakterie wywołują zaburzenia wchłaniania kwasów żółciowych, witaminy B12 i białka. Objawy. Najczęstszym objawem zespołu złego wchłaniania jest przewlekła biegunka, przeważnie o charakterze tłuszczowym. Stolce są blade, połyskliwe, trudno spłukują się z miski klozetowej. Biegunce towarzyszą często wzdęcia, kruczenia i pobolewania w jamie brzusznej. Poza wymienionymi objawami dyspepsji dochodzi do stanów niedoborowych. Najczęstsze z nich to osłabienie, chudnięcie, zahamowanie rozwoju fizycznego u dzieci, niedokrwistość, zapalenie języka i jamy ustnej, hipoproteinemia. Rzadziej spotyka się osteomalącję, tężyczkę, obrzęki, zmiany skórne, zaburzenia psychiczne i neurologiczne, skazą krwotoczną. Ostateczne rozpoznanie ustala się na podstawie badań: 1) potwierdzających istnienie zespołu złego wchłaniania (dobowa ilość tłuszczu w kale, badanie ogólne kału), 2) określających czego dotyczą zaburzenia wchłaniania (proteinogram, jonogram, test wchłaniania d-ksylozy, wskaźnik protrombinowy, test Schillinga, oznaczanie folianów w surowicy), 3) ustalających przyczynę złego wchłaniania (badania radiologiczne, biopsja jelita cienkiego). Leczenie chorób przebiegających z zespołami złego wchłaniania może być różne w zależności od czynnika etio- 412 logicznego. Leczenie objawowe polega na wyrównaniu niedoborów białka przez podanie ich we wlewach, wyrównywaniu zaburzeń w gospodarce wodno-elektrolitowej, podawaniu żelaza, wapnia oraz witamin. Ziołolecznictwo ma w leczeniu tych zespołów znaczenie drugorzędne, polegające jedynie na zwalczaniu objawów dyspeptycznych. Biegunki wodniste można opanować stosując następujące zioła: — Cortex Quercus — korę dębową — Cortex Salicis — korę wierzbową — Rhizoma Tormentillae — kłącze pięciornika — Herba Polygoni avicularis — ziele rdestu ptasiego Nadmierną fermentację hamują: — Anthodium Chamomillae — kwiat rumianku — Flos Lavandulae — kwiat lawendy — Flos Millefolii — kwiat krwawnika — Folium Melissae — liść melisy — Rhizoma Calami — kłącze tataraku — Fructus Anisi — owoc anyżku — Folium Menthae piperitae — liść mięty. Przeciwgorączkowo i przeciwzapalnie działają: — Flos Ulmariae — kwiat wiązówki — Anthodium Chamomillae — kwiat rumianku — Flos Sambuci — kwiat bzu czarnego — Folium Juglandis — liść orzecha włoskiego.